DE GEMEENTERAAD

Feiten en context

●        Struikelstenen zijn gedenktekens ter nagedachtenis van slachtoffers van het naziregime (1933-1945). Deze struikelstenen worden geplaatst in het voetpad voor de vroegere woon- of verblijfplaats van mensen die geleden hebben onder het naziregime.

●        Stolpersteine is een Duitse combinatie van de twee woorden: stolpern (“struikelen”) en Steine (“stenen”). Het is bedoeld om het gevoel te krijgen van “belemmering, obstakel”. Niet letterlijk natuurlijk, maar wel om voorbijgangers te laten pauzeren en reflecteren.

●        Het collegebesluit van 4 februari 2026: reglement plaatsen struikelsteen.

Juridische gronden

Het decreet lokaal bestuur van 22 december 2017 en latere wijzigingen.

Argumentatie

Struikelstenen helpen ons om na te denken over het lot van slachtoffers rond en tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ze brengen hen opnieuw bijeen, als nagedachtenis aan de gezinnen die plotseling uit elkaar werden gerukt onder het nationaal-socialisme.

Een struikelsteen is een betonnen steen van 10 x 10 cm met bovenop een messing plaatje waarin de gegevens van de te herdenken persoon gestanst zijn.

Naar aanleiding van aanvragen tot het plaatsen van struikelstenen, lijkt het aangewezen om een reglement vast te leggen voor het plaatsen daarvan.

Ook in andere gemeenten (bv. Lubbeek, Tielt-Winge) is een dergelijk reglement al van toepassing.

Financiële weerslag

Geen financiële weerslag

Besluit

eenparig

Artikel 1:  De gemeenteraad keurt het reglement voor het plaatsen van een struikelsteen goed als volgt :

Reglement plaatsen struikelsteen 

1. Aanvraag

Artikel 1

Verenigingen, instellingen, bedrijven of particulieren kunnen een aanvraag indienen voor het plaatsen van een struikelsteen.

Artikel 2

Struikelstenen zijn gedenktekens ter nagedachtenis van slachtoffers van het naziregime (1933-1945). Een struikelsteen wordt geplaatst in het voetpad voor de vroegere woon- of verblijfplaats van mensen die geleden hebben onder het naziregime: gedeporteerd, vervolgd, gevlucht, vermoord of tot zelfmoord gedreven. Een struikelsteen is een betonnen steen van 10 x 10 cm met bovenop een messing plaatje waarin onderstaande gegevens zijn gestanst van de persoon die men gedenkt:

● naam

● geboortedatum

● deportatiedatum

● plaats en datum van het overlijden

De struikelsteen wordt gemaakt en geleverd door de stichting van kunstenaar M. Gunter Demnig (https://www.stolpersteine.eu/start en https://stichting-stolpersteine.nl/).

Enkel erkende struikelstenen worden toegelaten op het openbaar domein omdat de kunstenaar het auteursrecht heeft op deze stenen. Kopieën of interpretaties van deze stenen zijn niet toegelaten.

Artikel 3

De aanvrager richt zijn aanvraag tot het college van burgemeester en schepenen. De aanvraag moet volgende gegevens bevatten:

a) Naam en adres van de aanvrager;

b) Naam, geboortedatum, deportatie- of arrestatiedatum, (desgevallend) plaats en datum van overlijden van de te herdenken persoon;

c) Argumentatie waarom voor deze persoon een struikelsteen wordt aangevraagd.

Bij voorkeur wordt deze aanvraag gestaafd door documenten: overlijdensakte, attest van erkenning ….;

d) Adres van de woning waar de struikelsteen geplaatst dient te worden, vergezeld van een foto van het voetpad voor de woning;

e) Schriftelijk akkoord van de te herdenken persoon of van diens nabestaanden (indien van toepassing).

Artikel 4

De gemeente controleert de aangereikte gegevens over de te herdenken persoon en kijkt na of de locatie geschikt is om een struikelsteen te plaatsen. Indien de gegevens niet correct blijken te zijn en/of de locatie niet geschikt is en/of de te herdenken persoon of diens nabestaanden niet akkoord gaan, kan geen toelating worden gegeven voor het plaatsen van een struikelsteen.

2. Plaatsing van de struikelsteen

Artikel 5

Indien toelating wordt verleend, brengt de gemeente de eigenaar en bewoner van de woning waarvoor de struikelsteen kan geplaatst worden, hiervan op de hoogte. Dit is informatief; de eigenaar/bewoner kan de beslissing van de gemeente om de struikelsteen toe te laten in het openbaar domein niet doen wijzigen.

Artikel 6

De gemeente zorgt voor de plaatsing van de struikelsteen en dit binnen de zes maanden na goedkeuring van de aanvraag. Indien de praktische uitvoering onmogelijk lijkt op de aangegeven plaats of op het afgesproken moment binnen de voorziene termijn van zes maanden, neemt de gemeente opnieuw contact op met de aanvrager om samen een nieuwe plaats of een ander moment vast te leggen. Na de plaatsing behoort de struikelsteen tot het openbaar domein.

3. Financiële afspraken

Artikel 7

De aanvrager is zelf verantwoordelijk voor de aankoop van de struikelsteen bij de stichting van kunstenaar M. Gunter Demnig. (https://www.stolpersteine.eu/start en https://stichting-stolpersteine.nl/).

Artikel 8

De aanvrager betaalt geen vergoeding voor de plaatsing van de struikelsteen door de gemeente.

4. Aansprakelijkheid

Artikel 9

De gemeente is niet aansprakelijk voor normale slijtage, beschadiging of verdwijning van de steen door toedoen van derden.

Artikel 10

De gemeente kan niet garanderen dat de struikelsteen, door eventuele herinrichting van de openbare weg en/of het openbaar domein, of bij uitvoering van wegen- en nutswerken, zal worden teruggeplaatst. Indien blijkt dat de steen niet op dezelfde plaats kan worden teruggeplaatst, dan zoekt de gemeente naar mogelijkheden om de steen een andere gepaste locatie te geven.

Artikel 11

Door het indienen van de aanvraag verklaart de aanvrager zich akkoord met dit reglement.

Artikel 2: Op onderhavig besluit zijn de bepalingen van het algemeen bestuurlijk toezicht, opgenomen in het decreet lokaal bestuur van 22 december 2017 en latere wijzigingen, van toepassing.